หัวใจล้มเหลว

ภาวะหัวใจล้มเหลว ภาษาอังกฤษใช้คำว่า Heart Failure หรือ Congestive Heart Failure หมายถึงภาวะที่หัวใจไม่สามารถสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่างกายได้อย่างเพียงพอ ทำให้เกิดอาการต่าง ๆ ขึ้น คำนี้ในบางครั้งภาษาไทยใช้คำว่า “หัวใจวาย” เช่นกัน แต่ในความหมายของคนทั่วไป เมื่อกล่าวคำว่า “หัวใจวาย” จะหมายถึงกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน (Heart Attack) มากกว่า จึงอาจสับสนได้

เมื่อเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวขึ้นแล้ว จะเกิดการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ มากมาย เช่น ฮอร์โมนหลายชนิดเพิ่มขึ้นผิดปกติ หลอดเลือดแดงหดตัว แรงต้านต่อหัวใจมากขึ้น หัวใจทำงานหนักมากขึ้น ความดันโลหิตลดลง ผลที่ตามมาคือ ไตวาย และอวัยวะต่าง ๆ ไม่ทำงานตามปกติ ทำให้เสียชีวิตในที่สุด

อาการ
จะขึ้นกับว่าหัวใจซีกใดผิดปกติ หากหัวใจซีกขวาล้มเหลว ก็จะทำให้เลือดไม่สามารถไหลเข้าหัวใจซีกขวาได้ดี ผลที่ตามมาคือ ตับโต ทำให้แน่น ปวดท้อง เนื่องจากมีเลือดคั่งในปอดมาก ได้แก่ เหนื่อย หอบ ไอเป็นเลือด นอนราบไม่ได้เพราะจะเหนื่อยมากจนในที่สุดไม่สามารถหายใจได้

สาเหตุ
โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ ตัน กล้ามเนื้อหัวใจตาย ลิ้นหัวใจตีบ หรือ รั่ว ความดันโลหิตสูง กล้ามเนื้อหัวใจพิการจากสาเหตุต่าง ๆ เช่น ไวรัส เบาหวาน แอลกอฮอล์ (รวมทั้งไม่มีสาเหตุ)

จุดมุ่งหมายการรักษา
ลดอาการหอบเหนื่อย หรือบวม, อายุยาวขึ้น, คุณภาพชีวิตดีขึ้น

หลักการรักษา
รักษาตามอาการให้ยาขับปัสสาวะเพื่อลดน้ำในปอด ยาขยายหลอดเลือดแดงช่วยให้หัวใจทำงานสบายขึ้น ยากระตุ้นหัวใจ นอกจากนั้นแล้วบางรายต้องรักษาตามสาเหตุด้วย เช่น ผ่าตัดแก้ไขลิ้นหัวใจ ผ่าตัดเปลี่ยนหัวใจ เป็นต้น หากหัวใจเต้นผิดจังหวะก็อาจพิจารณาให้ยาควบคุม

ผลการรักษา/การพยากรณ์โรค
เป็นโรคที่ไม่หายขาดไม่ว่าจะรักษาด้วยวิธีใดหากหัวใจเสียมาก กล้ามเนื้อหัวใจบีบตัวน้อย การพยากรณ์โรคไม่ดี หากเป็นโรคลิ้นหัวใจพิการ การแก้ไขลิ้นหัวใจโดยการผ่าตัด หรือขยายลิ้นหัวใจ แม้จะไม่ได้ช่วยให้หายขาด แต่ทำให้ผู้ป่วยอาการดีขึ้นมาก คำแนะนำสำหรับผู้ป่วย รับการรักษาสม่ำเสมอ ไม่ควรขาดยา ไม่ซื้อยารับประทานเอง เพราะยาหลายอย่างมีผลแทรกซ้อนมาก หากมีอาการแน่นหน้าอก หอบเหนื่อยมากต้องรีบมา รพ. ใกล้ที่สุดทันท