ค้นหา...บทความทางการแพทย์

ศูนย์การแพทย์

เคลียร์ทุกคำถามเรื่อง “การผ่าตัดกระดูกขากรรไกรร่วมกับการจัดฟัน” ที่คุณควรรู้


เคลียร์ทุกคำถามเรื่อง “การผ่าตัดกระดูกขากรรไกรร่วมกับการจัดฟัน” ที่คุณควรรู้


การผ่าตัดขากรรไกร หรือเรียกเต็มๆ ว่า “การผ่าตัดขากรรไกรร่วมกับการจัดฟัน” เป็นการแก้ไขความผิดปกติของกระดูกขากรรไกรและจัดเรียงตำแหน่งของกระดูกขากรรไกรและฟันให้อยู่ตำแหน่งใหม่ที่สมดุลในการสบฟัน และเพิ่มความสวยงามของรูปหน้า ใช้ในการรักษาปัญหาการสบฟันผิดปกติที่ไม่สามารถแก้ไขด้วยการจัดฟันเพียงอย่างเดียว โดยทั่วไปผู้ป่วยมักได้รับการติดเครื่องมือเพื่อแก้ไขการสบฟันก่อนการผ่าตัด และหลังการผ่าตัดเป็นช่วงระยะเวลาหนึ่ง ทันตแพทย์จัดฟันจำเป็นต้องทำงานร่วมกับทันตแพทย์ผ่าตัดช่องปากและกระดูกขากรรไกรเพื่อร่วมกันวางแผนการรักษา

การผ่าตัดกระดูกขากรรไกร...สามารถแก้ไขปัญหาอะได้บ้าง

  • ประสิทธิภาพการเคี้ยวอาหาร
  • แก้ไขการพูด หรือการกลืน
  • ลดการฟันสึกหรือฟันแตกมากเกินปกติ
  • แก้ไขการสบฟันเปิดหรือตำแหน่งที่ฟันไม่สามารถสัมผัสกันเมื่อกัดฟันเต็มที่
  • แก้ไขรูปหน้าที่ไม่สมมาตร หรือผิดสัดส่วน เช่น คางสั้น ยิ้มเห็นเหงือกมาก คางยื่น หรือปากอูมผิดปกติ
  • แก้การปิดปากไม่สนิทในสภาวะผ่อนคลาย
  • บรรเทาอาการหยุดหายใจในขณะนอน หรือภาวะนอนกรน

การผ่าตัดกระดูกขากรรไกร...อันตรายหรือไม่

การผ่าตัดขากรรไกรโดยทั่วไปเป็นหัตถการที่มีความปลอดภัยหากผ่าตัดโดยทันตแพทย์ผ่าตัดช่องปากและขากรรไกร ที่ทำงานร่วมกับทันตแพทย์จัดฟัน ทั้งนี้ การผ่าตัดกระดูกขากรรไกรควรทำเมื่อผู้ป่วยหยุดการเจริญเติบโต หรือช่วงอายุประมาณ 18 ปี ในผู้หญิง และ 20 ปีในผู้ชาย

ความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นได้หลังการผ่าตัด

  • สูญเสียเลือด
  • แผลติดเชื้อ
  • อาการชาบริเวณริมฝีปาก
  • กระดูกขากรรไกรหักอย่างไม่พึงประสงค์
  • การกลับคืนตำแหน่งเดิมก่อนการผ่าตัด
  • การสบฟันไม่สนิทหรือปวดข้อต่อขากรรไกร
  • มีเหตุจำเป็นต้องผ่าตัดซ้ำ
  • มีเหตุจำเป็นต้องรักษารากฟัน หรือสูญเสียฟัน
  • เกิดการสูญเสียกระดูกขากรรไกรบางส่วน

ผลข้างเคียงที่พบได้ในระยะพักฟื้นหลังการผ่าตัด

  • ปวดและบวม
  • การทานอาหารได้ลำบากอาจจำเป็นต้องรับประทานอาหารเสริม
  • จำเป็นต้องใช้เวลาเพื่อปรับสภาพจิตใจให้รับกับรูปหน้าที่เปลี่ยนแปลง

โดยทั่วไปนั้น ทันตแพทย์จัดฟันทำการติดเครื่องมือจัดฟันก่อนการผ่าตัดประมาน 12 ถึง 18 เดือน เพื่อจัดเรียงและปรับระดับฟันก่อนการผ่าตัด ซึ่งทันตแพทย์จัดฟันทำการวางแผนรักษาร่วมกับทันแพทย์ผ่าตัดช่องปากและกระดูกขากรรไกร โดยจำเป็นต้องใช้ภาพถ่ายรังสี รูปถ่ายและแบบจำลองการสบฟันเพื่อวางแผนการรักษา ในบางกรณีอาจจำเป็นต้องมีการกรอแต่งฟันเพื่อแก้การสบฟันร่วมด้วย

การถ่ายภาพรังสีสามมิติด้วยคอมพิวเตอร์ ร่วมกับการวางแผนการรักษาโดยใช้โปรแกรมจำลองสามมิติ จะมีส่วนช่วยในการวางแผนการรักษาเป็นอย่างมาก และเป็นเครื่องมือในการสื่อสารแผนการรักษาของทันตแพทย์ผู้รักษาไปยังผู้ป่วยได้ดีขึ้น

รายละเอียดที่เกี่ยวข้องกับการผ่าตัดขากรรไกร

ก่อนการผ่าตัด

การผ่าตัดขากรรไกรทำการผ่าตัดโดยทันตแพทย์ผ่าตัดช่องปากและกระดูกขากรรไกร โดยผ่าตัดภายใต้การดมยาสลบทั่วร่าง ผ่าตัดภายในโรงพยาบาลที่มีความพร้อมและพักฟื้นในโรงพยาบาล 2-4 วัน

ระหว่างการผ่าตัด

การผ่าตัดจะกระทำผ่านทางช่องปาก ดังนั้นจึงไม่มีแผลบริเวณใบหน้า คาง หรือรอบริมฝีปาก อย่างไรก็ตามบางกรณีอาจจำเป็นต้องมีแผลขนาดเล็กนอกช่องปาก

ทันตแพทย์ผู้ทำการผ่าตัดทำการตัดและเลื่อนกระดูกขากรรไกรไปยังตำแหน่งที่วางแผนไว้ เมื่อทำการเลื่อนได้ตำแหน่งที่ต้องการ ทำการยึดกระดูกด้วยโลหะยึดกระดูกและสกรูขนาดเล็ก โดยโลหะยึดกระดูกจะมีขนาดเล็กและสามารถเชื่อมสมานกับเนื้อกระดูกได้เมื่อเวลาผ่านไป

ในบางกรณีเมื่อพิจารณาด้านความสวยงามแล้วทันตแพทย์ผู้ทำการผ่าตัดจะทำการผ่าตัดมุมกรามหรือคางไปพร้อมกัน โดยแจ้งให้ผู้ป่วยทราบก่อนการผ่าตัดและปรึกษาร่วมกัน เพื่อให้ได้รูปหน้าที่เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย การผ่าตัดกระดููกขากรรไกรล่าง (mandibular osteotomy)

  • แก้ไขภาวะยื่นของกระดูกขากรรไกรล่าง
  • แก้ไขภาวะถอยของกระดูกขากรรไกรล่าง
  • แก้ไขภาวะเบี้ยวไม่สมมาตรของกระดูกขากรรไกรล่าง

ทันตแพทย์ผ่าตัดทำการตัดกระดูกด้านหลังฟันกรามตลอดแนวทั้งสองข้างจึงสามารถเลื่อนฟันและกระดูกขากรรไกรล่างด้านหน้าได้ โดยกระดูกขากรรไกรสามารถเลื่อนไปสู่ตำแหน่งใหม่ทั้งด้านหน้าและหลัง เมื่อได้ตำแหน่งที่ต้องการแล้วทำการยึดกระดูกด้วยโลหะยึดกระดูก

การผ่าตัดคาง (genioplasty)

การผ่าตัดคางสามารถแก้ไขความผิดปกติของภาวะคางเล็กหรือคางยื่น ที่ร่วมกับการที่มีความผิดปกติของกระดูกขากรรไกรล่างยื่นหรือถอย สามารถทำได้พร้อมกับการผ่าตัดกระดูกขากรรไกรล่าง โดยผ่าตัดกระดูกคางและเลื่อนไปยังตำแหน่งที่วางแผนไว้แล้วยึดด้วยโลหะยึดกระดูก

ข้อควรปฎิบัติหลังการผ่าตัด

  • รับประทานอาหารอ่อน
  • ดูแลความสะอาดช่องปากและแผลด้วยแปรงสีฟันขนาดเล็ก
  • หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่
  • หลีกเลี่ยงการออกกำลังกายหนัก
  • ทานยาระงับปวด
  • ผู้ป่วยสามารถกลับไปทำงานได้ภายในหนึ่งถึงสองสัปดาห์

การหายของแผลและการฟื้นตัวของกระดูกขากรรไกรใช้เวลาประมาน 6 สัปดาห์หลังผ่าตัดและจะหายอย่างสมบูรณ์อาจใช้เวลาถึง 3 เดือน

หลังจากผ่าตัดขากรรไกรประมาน 4-6 สัปดาห์ผู้ป่วยจะได้เริ่มการจัดฟันต่อโดยทันตแพทย์จัดฟัน โดยกระบวนการจัดฟันร่วมกับการผ่าตัดใช้เวลารักษาต่อเนื่องยาวนานเกินหนึ่งถึงสองปี หลังจากนั้นจำเป็นต้องมาพบทันตแพทย์ผ่าตัดและจัดฟันต่อเนื่องเพื่อการติดตามผลการรักษาในระยะยาว

ผลของการรักษา

การแก้ไขการเรียงตัวของฟันและเปลี่ยนตำแหน่งของกระดูกขากรรไกรส่งผลหลายประการ

  • สร้างสมดุลของรูปหน้าส่วนล่าง
  • เพิ่มประสิทธิภาพและความสวยงามของฟัน
  • ประโยชน์จากการนอน หายใจ เคี้ยวและกลืน
  • แก้ไขภาวะพูดไม่ชัดเจน
  • เสริมสร้างความมั่นใจและบุคลิกภาพ




ทพ.เวทัส ศักดิ์เดชยนต์
ทันตแพทย์เฉพาะทางด้านศัลยกรรมช่องปาก และแม็กซิลโลเฟเชียล
ศูนย์ทันตกรรม โรงพยาบาลพญาไท 2 ชั้น 2 อาคาร A
นัดหมายแพทย์

Rate this article : เคลียร์ทุกคำถามเรื่อง “การผ่าตัดกระดูกขากรรไกรร่วมกับการจัดฟัน” ที่คุณควรรู้

Posted by : Phyathai Hospital

    Review :

แพทย์

ปรึกษาแพทย์ออนไลน์

โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย
ข้อมูลส่วนตัวของคุณจะถูกเก็บรักษาไว้เป็นความลับอย่างเข้มงวดเพื่อความเป็นส่วนตัวของคุณ

บทความที่เกี่ยวข้อง