នៅពេលដែលអាយុធំឡើង ការចងចាំក៏ធ្លាក់ចុះ…ធ្វើអ្វីតិចតួចក៏ភ្លេច…ជំងឺអាល់ហ្សៃមើ (Alzheimer) គឺជាជំងឺខួរក្បាលធ្លាក់ចុះប្រភេទមួយ ដែលសារធាតុអាស៊ីទីលខូលីន (Acetylcholine) ឬសារធាតុដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការចងចាំ ការរៀន និងដំណើរការរៀនផ្សេងៗ ត្រូវបានកាត់បន្ថយ ដូច្នេះធ្វើឲ្យអ្នកជំងឺមានការបាត់បង់ការចងចាំ។
ព្រោះ “អាយុ越ធំ越មានហានិភ័យ越ខ្ពស់”
ការកើតមានជំងឺអាល់ហ្សៃមើ យើងមិនអាចគ្រប់គ្រងបានទេ ហើយគ្រប់គ្នាអាចជាប្រឈមមុខនឹងជំងឺនេះបានទាំងអស់ សម្រាប់មនុស្សចាស់ ប្រសិនបើមានអាយុ 65 – 69 ឆ្នាំ នឹងចាប់ផ្តើមមានឱកាសជំងឺ ហើយ越អាយុ 80 ឆ្នាំឡើង越មានហានិភ័យបន្ថែមទៀត ប្រសិនបើក្នុងគ្រួសារមានប្រវត្តិជំងឺនេះ ក៏越មានហានិភ័យដែរ។
រោគសញ្ញានៅដៃ : អ្នកជំងឺនឹងមានការឈឺ ឬដាច់សរសៃ ស្ទាក់ស្ទើរ នៅតំបន់ដៃ ស្មា ឬម្រាមដៃ រហូតដល់មិនអាចប្រើដៃសរសេរ ចុះហត្ថលេខា លេងតន្ត្រី បិទប៊ូតុង ឬធ្វើការងារដែលត្រូវការពិចារណាយ៉ាងម៉ត់ចត់ដូចមុនបានទៀត។
រោគសញ្ញានៅជើង : ប្រសិនបើមានការចុះសម្ពាធលើខ្សែសរសៃខ្នង អ្នកជំងឺនឹងមិនមានអារម្មណ៍ឈឺទេ ប៉ុន្តែប៉ះពាល់ដល់ការដើរដោយមានលក្ខណៈមិនធម្មតា ដូចជា ជើងតឹងមិនធម្មតា ពេលដើរតែងតែត្រង់ដូចជាចង់ធ្លាក់ ជំហានខ្លី…ដើរតាមមនុស្សមិនទាន់ទាន់ របៀបដើរដូចម៉ាស៊ីនរ៉ូបូត ប្រសិនបើមិនបានព្យាបាលរយៈពេលយូរ…នឹងបណ្តាលឲ្យសាច់ដុំស្ងួតរហូតមិនអាចដើរបានចុងក្រោយ។
ជំងឺខួរក្បាលធ្លាក់ចុះអាល់ហ្សៃមើ អាចព្យាបាលឲ្យជាសះស្បើយបានទេ?
ទោះបីជាជំងឺអាល់ហ្សៃមើមិនអាចព្យាបាលឲ្យជាសះស្បើយបានទេ ក៏អាចព្យាបាលឲ្យរោគសញ្ញារបស់អ្នកជំងឺប្រសើរឡើង កែតម្រូវសមតុល្យ អាចជួយខ្លួនឯងបាន និងមានគុណភាពជីវិតល្អប្រសើរឡើង។ ថ្នាំដែលប្រើសម្រាប់ព្យាបាលនឹងមានប្រសិទ្ធភាពបង្ការការបំបែកអាស៊ីទីលខូលីនអេស្ទេរ៉ាស (Acetylcholinesterase) ដែលជាការកាត់បន្ថយការរំលាយសារធាតុអាស៊ីទីលខូលីន និងរក្សារថ្នាក់សារធាតុអាស៊ីទីលខូលីនឲ្យនៅក្នុងកម្រិតធម្មតា ជួយឲ្យអ្នកជំងឺអាចរស់នៅជីវិតបានប្រកបដោយសុខភាពល្អឡើងវិញ។
អាល់ហ្សៃមើ…ដឹងឆាប់ ព្យាបាលឆាប់越មានប្រសិទ្ធភាព越ខ្ពស់
ប្រសិនបើសាច់ញាតិ ឬអ្នកជំងឺដឹងឆាប់越ល្អ ព្រោះការព្យាបាលដែលមានប្រសិទ្ធភាពត្រូវការការសហការគ្នារវាងវេជ្ជបណ្ឌិត គ្រួសារ និងអ្នកជំងឺ ដើម្បីរៀបចំផែនការកែប្រែអាកប្បកិរិយាជីវិត ដើម្បីពន្យារពេលការធ្លាក់ចុះនៃខួរក្បាល។ នៅពេលដែលពេលវេលាហូរហែ ការធ្លាក់ចុះនៃខួរក្បាលនឹងធ្ងន់ធ្ងរឡើង និងប៉ះពាល់ដល់គ្រួសារជាទូទៅ។
សម្រាប់ជំងឺអាល់ហ្សៃមើ “គ្រួសារ” គឺជារឿងសំខាន់ណាស់សម្រាប់អ្នកជំងឺ គ្រួសារត្រូវតែយល់ដឹងអំពីជំងឺនេះយ៉ាងច្រើន និងផ្តល់កម្លាំងចិត្តដល់អ្នកជំងឺ មិនត្រូវធ្វើឲ្យមានការរិះគន់ ឬបង្កការឈឺចាប់ចិត្ត ព្រោះវានឹងប៉ះពាល់ដល់ចិត្តវិញ្ញាណរបស់អ្នកជំងឺ។ អ្វីដែលសំខាន់គឺត្រូវមើលឃើញពិភពលោកដោយវិជ្ជមាន ដើម្បីមិនឲ្យមានសំពាធ និងធ្វើឲ្យអ្នកជំងឺមានសុភមង្គល។
11 វិធីពិនិត្យ…តើយើងមានហានិភ័យជាជំងឺអាល់ហ្សៃមើឬទេ?
ពិនិត្យខ្លួនឯងឲ្យរួចរាល់…ប្រសិនបើឆ្លើយ “បាទ/ចាស” ច្រើនជាង 4 ករណីឡើងទៅ…អ្នកអាចមានហានិភ័យជាជំងឺអាល់ហ្សៃមើបាន។
- ចូលចិត្តសួរពាក្យសំណួរដដែលម្តងហើយម្តងទៀត
- ភ្លេចញឹកញាប់ មានបញ្ហាក្នុងការចងចាំរយៈពេលខ្លី
- ត្រូវមានមនុស្សរំលឹកឲ្យធ្វើសកម្មភាពដែលចាំបាច់
- ភ្លេចថ្ងៃកំណត់ជួប ភ្លេចឱកាសសំខាន់ៗរបស់គ្រួសារ ដូចជា ថ្ងៃកំណើត ថ្ងៃខួបមង្គលការ ឬថ្ងៃឈប់សម្រាកពិសេស
- មើលទៅស្រក់ចិត្ត ឈឺចាប់ ឬយំញើសញាប់ជាងមុន
- ចាប់ផ្តើមមានបញ្ហាក្នុងការគិតលេខ គិតប្រាក់ ឬមានការលំបាកក្នុងការគ្រប់គ្រងប្រាក់
- មិនចាប់អារម្មណ៍លើសកម្មភាពដែលធ្លាប់ចូលចិត្តធ្វើ ដូចជា ការចំណាយពេលលេង ការចូលរួមសង្គម
- ចាប់ផ្តើមត្រូវមានមនុស្សជួយក្នុងសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃ ដូចជា ការញ៉ាំអាហារ
- ខឹងខ្លាច ឈឺចិត្តញាប់ ការសង្ស័យ ឃើញ ឮ ឬជឿលើអ្វីដែលមិនពិត
- ចាប់ផ្តើមមានបញ្ហាផ្លូវទិស ដូចជា ប្រសិនបើធ្លាប់បើកឡាន តែងតែច្រឡំផ្លូវ មិនចងចាំផ្លូវ បើកឡានគ្រោះថ្នាក់ មិនសុវត្ថិភាព ឬបោះបង់បើកឡាន
- មានការលំបាកក្នុងការស្វែងរកពាក្យដែលចង់និយាយ ឈ្មោះមនុស្ស ឬវត្ថុ មិនត្រូវ និយាយមិនបញ្ចប់ប្រយោគ
