បារីគឺជាមូលហេតុសំខាន់នៃការស្លាប់របស់ប្រជាជនខ្មែរ រៀងរាល់ឆ្នាំប្រជាជនខ្មែរត្រូវបញ្ចប់ជីវិតដោយសារការជក់បារីជាង ៥០,០០០ នាក់ មិនរាប់បញ្ចូលអ្នកដែលស្លាប់ពីផ្សែងបារីដៃទីពីរ និងបារីក៏ជាមូលហេតុនៃជំងឺរ៉ាំរ៉ៃដែលបង្កឲ្យមានការឈឺចាប់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ប៉ុន្តែក្នុងពេលដដែលគេបានឃើញអ្នកជក់បារីថ្មីបន្ថែមឡើងរៀងរាល់ថ្ងៃចំនួន ៥៤៧ នាក់ ហើយអ្វីដែលគួរឲ្យសោកស្តាយគឺភាគច្រើនជាក្រុមយុវជនខ្មែរ ដែលបញ្ហាបារីនៅតែប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចខ្មែរជារៀងរាល់ឆ្នាំដល់ ៧៥ ពាន់លាន៕ ពេលវេលានេះគឺពេលវេលាដែលយើងត្រូវរួមគ្នាដើម្បីឈ្នះគ្រោះថ្នាក់ធំពីបារី ប្រសិនបើមនុស្សច្រើនអាចបោះបង់បារីបាន… អ្នកក៏អាចធ្វើបានដូចគ្នា។
ជក់បារី… អាចមានហានិភ័យជាជំងឺអ្វីខ្លះ?
១. ជំងឺបេះដូង និងសរសៃឈាម
- ឱកាសជំងឺសរសៃឈាមបេះដូងតូចធ្លាក់កើនឡើង ២ ដង
- ក្នុង១ឆ្នាំបន្ទាប់ពីបោះបង់បារី អាចកាត់បន្ថយហានិភ័យស្លាប់ពីជំងឺបេះដូងបានរហូតដល់ពាក់កណ្តាល ហើយហានិភ័យនឹងកាន់តែថយចុះបើមិនត្រឡប់ទៅជក់បារីវិញ
- កាត់បន្ថយហានិភ័យបេះដូងបរាជ័យយ៉ាងឆាប់រហ័ស នៅពេលបោះបង់បារីបានក្នុងរយៈពេល ២ ឆ្នាំ
២. ជំងឺសួត
- បង្កើនហានិភ័យជំងឺសួតបំពង់ខ្យល់ពង្រីក
- បារីគឺជាមូលហេតុនៃការខ្សោយដង្ហើមជារៀងរាល់ជីវិត
- រាងកាយមិនអាចជួសជុលសាច់ដុំសួតដែលបានបំផ្លាញដោយបារីបានទេ
- រោគសញ្ញាឈឺកខ្យល់មានមេរោគនឹងកាត់បន្ថយយ៉ាងច្បាស់នៅពេលអ្នកបោះបង់បារី ជាពិសេសក្នុងឆ្នាំដំបូង
- ការជក់បារីធ្វើឲ្យការព្យាបាលជំងឺសួតពិបាក
- កុមារដែលប៉ះពាល់ដោយផ្សែងបារីដៃទីពីរមានហានិភ័យខ្ពស់ជាងក្នុងការជួបប្រទះជំងឺសួត និងស្ថានភាពទារកស្លាប់ភ្លាមៗ (SIDS sudden infant death syndrome)
៣. ជំងឺមហារីក
- ៩០% នៃអ្នកជក់បារីមានហានិភ័យជំងឺមហារីកសួត
- បោះបង់បារីអាចកាត់បន្ថយហានិភ័យជំងឺមហារីកសួតក្នុងរយៈពេល ៥ ឆ្នាំ
- ការបោះបង់បារីនៅអ្នកជំងឺមហារីកជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យបញ្ហាសំរាប់សរីរាង្គផ្សេងៗ និងបង្កើនឱកាសរស់រានមានជីវិត
៤. ជំងឺពោះវៀន
- ការជក់បារីបង្កើនហានិភ័យក្នុងការកើតមានរបួសនៅពោះវៀន
- របួសនៅពោះវៀននឹងរហ័សជាសះស្បើយនៅអ្នកដែលបោះបង់បារី
៥. ជំងឺឆ្អឹងខ្សោយ
- ស្ត្រីដែលជក់បារីត្រូវបាត់បង់ម៉ាសឆ្អឹង និងមានហានិភ័យឆ្អឹងខ្សោយខ្លាំងជាងធម្មតា ប៉ុន្តែហានិភ័យនឹងថយចុះបើបោះបង់បារីបានលើស ១០ ឆ្នាំ
៦. ជំងឺគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ
- ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះដែលជក់បារីអាចបង្កឲ្យទារកមានទម្ងន់ទាប
- បង្កើតស្នាមញញឹមមុនពេលវ័យ
- បញ្ហាផ្លូវភេទដូចជា ការមិនអាចរឹងមាំរបស់អង្គភាពភេទ
ប្រសិនបើបោះបង់បារីបានជោគជ័យ… នេះជាអត្ថប្រយោជន៍ដែលអ្នកនឹងទទួលបាន
- បោះបង់បារីឆាប់ប៉ុណ្ណា កាន់តែមានអត្ថប្រយោជន៍សុខភាពច្រើនប៉ុណ្ណា
- បោះបង់បារីមុនអាយុ ៥០ ឆ្នាំ កាន់តែបន្ថយឱកាសស្លាប់ក្នុងរយៈពេល ១៥ ឆ្នាំបានច្រើនជាង
- មិនចាំបាច់ផ្តល់ជីវិតទៅស្លាប់ដល់អ្នកដែលអ្នកស្រលាញ់ពីផ្សែងបារីដៃទីពីរ
ប្រភពព័ត៌មានបន្ថែម
- Smokefree.gov (https://smokefree.gov/)
- ស្ថាប័នបេះដូងជាតិ ជំងឺសួត និងឈាម សហរដ្ឋអាមេរិក (www.nhlbi.nih.gov/)
- American Lung Association (www.lungusa.org/)
- សមាគមជំងឺបេះដូងអាមេរិក (www.americanheart.org)
- QuitNet (www.quitnet.com)
- Massachusetts Department of Public Health (www.makesmokinghistory.org/)
- អង្គភាពស្រាវជ្រាវ និងគុណភាពការថែទាំសុខភាព សហរដ្ឋអាមេរិក (www.ahrq.gov/consumer/tobacco/)
