ជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល… ដែលយើងធ្លាប់បានលឺអំពីវា អាចមានន័យទាំងជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់ ឬជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលផ្ទុះ។ ជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់ត្រូវបានរកឃើញច្រើនជាងជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលផ្ទុះប្រហែល ៤ ដង ទោះបីជាវាអាចគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិតក៏ដោយ ប៉ុន្តែអាចព្យាបាលបាន… ប្រសិនបើដឹងពីរោគសញ្ញាឆាប់រហ័ស!!
រោគសញ្ញាឆាប់រហ័ស…អាចមានហានិភ័យជាជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់
រោគសញ្ញាប្រព័ន្ធប្រសាទដែលកើតឡើងយ៉ាងរហ័ស ឬភ្លាមៗ (sudden) ជាពិសេសបើកើតពីឈាមកកើតឡើងហើយរលត់ចូលបិទសរសៃឈាមក្នុងខួរក្បាល (embolic stroke) ឬសរសៃឈាមខួរក្បាលផ្ទុះ (intracranial hemorrhage) ប៉ុន្តែនៅករណីដែលសរសៃឈាមតូចត្រង់ត្រូវបានបិទយ៉ាងយឺតរោគសញ្ញានឹងកើតឡើងយ៉ាងយឺតហើយថេរជាមួយរយៈពេលមួយ បន្ទាប់មកធ្លាក់ចុះបន្តដូចជាជំហាន (stepwise) ក្នុងរយៈពេលជាម៉ោង ឬជាថ្ងៃ ដោយសញ្ញាឆាប់ដឹងដែលអាចមើលឃើញគឺ…
- ដៃជើងដួល ឈឺសន្លាក់ ខ្សោយ ដើរមិនស្ទើរ
- មុខ ឬមាត់មិនស្មើ
- និយាយមិនច្បាស់ និយាយមិនបានភាសា ឬមិនយល់ភាសា
- មួកង្វក់ជាប់ជានិច្ចដោយមិនពាក់ព័ន្ធនឹងការផ្លាស់ប្តូរទីតាំង
- ឃើញរូបភាពស្ទុះ ភ្នែកភ្នាក់បណ្តោះអាសន្ន មើលមិនឃើញផ្នែកមួយនៃភ្នែក
មូលហេតុដែលបណ្តាលឲ្យមានជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់
- កើតពីសរសៃឈាមធំក្នុងខួរក្បាលរឹង និងតូចត្រង់ (artherothrombosis) ធ្វើឲ្យសាច់ខួរក្បាលស្លាប់ជាតំបន់ធំ និងអាចបណ្តាលឲ្យខួរក្បាលស្រួចសំពាធលើសាច់ខួរក្បាលជិតខាងបាន
- កើតពីឈាមកកពីបេះដូងរលត់ចូលបិទសរសៃឈាមក្នុងខួរក្បាល (cardioembolism) ជាញឹកញាប់ជាមួយជំងឺបេះដូងបេះដូងរំខាន (atrlal flbrlllatlon) ឬជាកំណែកតូចៗរលត់ចេញពីជញ្ជាំងសរសៃឈាមធំដែលខូចខាត (artery to artery embolism)
- កើតពីការខូចខាតនៃសរសៃឈាមតូច (lacunar infarclion) នៅតំបន់សាច់ខួរក្បាលដែលស្លាប់មិនច្រើន ប៉ុន្តែអ្នកជំងឺអាចខ្សោយខ្លាំង ប្រសិនបើរោគសញ្ញាគឺមិនលើស ២៤ ម៉ោងហៅថា ការខ្វះឈាមបណ្តោះអាសន្ន (Translent ischemic attack) ឬ TIA ឬ Mini – stroke ដែលភាគច្រើនរោគសញ្ញាមិនលើសពាក់កណ្តាលម៉ោង
តើអ្នកដឹងទេ? ការខ្វះឈាមបណ្តោះអាសន្ន…អាចនាំឲ្យមានជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់ថេរបាន
ករណីដែលមានការខ្វះឈាមបណ្តោះអាសន្ន (TIA) អ្នកជំងឺនឹងមានឱកាសកើតជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូចត្រង់ថេរបានដល់ ១ ក្នុង ១០ នាក់ ក្នុងសប្តាហ៍ដំបូង និងប្រហែល ២ ក្នុង ១០ នាក់ ក្នុងខែដំបូង បន្ទាប់មកឱកាសនឹងតិចជាងនេះប្រហែល ៤-៥ ក្នុង ១០០ នាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ ដូច្នេះវេជ្ជបណ្ឌិតបានផ្តោតសំខាន់ឲ្យអ្នកជំងឺដែលសង្ស័យថាមានរោគសញ្ញាការខ្វះឈាមបណ្តោះអាសន្នមកពិនិត្យវេជ្ជបណ្ឌិតឲ្យឆាប់បំផុត ដើម្បីទទួលបានការព្យាបាលមុនមានរោគសញ្ញាសាច់ខួរក្បាលខ្វះឈាម និងសាច់ខួរក្បាលស្លាប់ថេរ
គ្រប់គ្រងហានិភ័យ…ជួយកាត់បន្ថយឱកាសកើតជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល
សម្រាប់អ្នកដែលមានជំងឺសំពាធឈាមខ្ពស់ ជំងឺទឹកនោមផ្អែម ជំងឺខ្លាញ់ក្នុងឈាមខ្ពស់ ជំងឺបេះដូងខ្វះឈាម និងជំងឺបេះដូងរំខានចង្វាក់ មានហានិភ័យខ្ពស់ជាងគេ រួមទាំងការជក់បារី ការមិនហាត់ប្រាណ ដែលហានិភ័យទាំងនេះអាចគ្រប់គ្រង និងផ្លាស់ប្តូរបានដោយការកែប្រែអាកប្បកិរិយា និងយកចិត្តទុកដាក់ថែរក្សាខ្លួនឯង
នៅពេលដដែលគឺមានហានិភ័យខ្លះៗដែលមិនអាចគ្រប់គ្រងបានដូចជាមនុស្សដែលមានអាយុចាស់ ភេទប្រុស ជនជាតិ និងមានប្រវត្តិគ្រួសារជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលតូច អ្នកដែលមានហានិភ័យទាំងនេះនឹងមានឱកាសជំងឺខ្ពស់ជាង
ជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាលគឺជាស្ថានភាពរហ័សរហួនធ្ងន់ធ្ងរដែលអាចធ្វើឲ្យអ្នកជំងឺស្លាប់បាន ដូច្នេះ ប្រសិនបើមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនមានរោគសញ្ញាផ្សេងៗ កុំអោយអត់អោន គួរតែទៅពិនិត្យវេជ្ជបណ្ឌិតភ្លាម ព្រោះក្នុងការព្យាបាលជំងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល ការដឹងឆាប់ ការព្យាបាលឆាប់…ជួយបង្កើនឱកាសរស់រានមានជីវិត
