ជំងឺមហារីកឆ្អឹង គឺជាជំងឺដែលកើតឡើងពីកោសិកាសាច់ដុំឆ្អឹងមានការលូតលាស់យ៉ាងរហ័សមិនធម្មតា ដោយប្រព័ន្ធក្នុងរាងកាយមិនអាចគ្រប់គ្រងឬប្រឆាំងបាន ធ្វើឲ្យកើតជាកំណាត់មហារីកឬរបួសមហារីកនៅក្នុងសាច់ដុំឆ្អឹង ជំងឺមហារីកឆ្អឹងភាគច្រើនត្រូវបានរកឃើញនៅកុមារធំ អាយុប្រហែល ១០-២០ ឆ្នាំ ដែលការត្រួតពិនិត្យវិនិច្ឆ័យជំងឺមហារីកឆ្អឹង អាចធ្វើបាន ២ វិធី គឺ
- ការត្រួតពិនិត្យវិនិច្ឆ័យដោយការថតរ៉េ
- ការត្រួតពិនិត្យកោសិកាក្នុងបន្ទប់ប្រតិបត្តិការ
រោគសញ្ញារបស់ជំងឺមហារីកឆ្អឹង
រោគសញ្ញាសំខាន់ៗរបស់ជំងឺមហារីកឆ្អឹងរួមមាន ការឈឺ ការរលាកសន្លាក់ មានកំណាត់មិនធម្មតា ឆ្អឹងបែកពីជម្ងឺ បញ្ហាប្រព័ន្ធប្រសាទ រួមទាំងរោគសញ្ញាផ្សេងៗដូចជា ការបាត់ទម្ងន់ ខ្សោយ មានកំដៅ ឈាមតិច និងស្ថានភាពកាល់ស្យូមក្នុងឈាមខ្ពស់
ហេតុផលដែលបង្កើនហានិភ័យក្នុងការកើតជំងឺមហារីកឆ្អឹង
ទោះបីជាវេជ្ជសាស្ត្រនៅឡើយទេមិនទាន់ដឹងហេតុផលច្បាស់លាស់នៃការបង្កើតកោសិកាមហារីកនៅតំបន់ឆ្អឹង ក៏មានហេតុផលជាច្រើនដែលបង្កើនហានិភ័យក្នុងការកើតជំងឺ ដូចជា
- បញ្ហាផ្នែកមេរោគឬជីន
- ការទទួលបានការប៉ះពាល់ពីបរិស្ថាន ដូចជាសារធាតុគីមីផ្សេងៗ ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត និងកាំរស្មី
- កើតឡើងពីការព្យាបាលមហារីកប្រភេទផ្សេងៗ ដូចជាការប្រើថ្នាំគីមី និងការប្រើកាំរស្មីព្យាបាល
ការព្យាបាលជំងឺមហារីកឆ្អឹង
ការព្យាបាលជំងឺមហារីកឆ្អឹងភាគច្រើនប្រើការវះកាត់ជាគោល ដោយធ្វើរួមជាមួយការបាញ់ពន្លឺ និងការប្រើថ្នាំគីមីដើម្បីបំផ្លាញកោសិកាមហារីកឲ្យស្រួល។ បច្ចុប្បន្នមានការណែនាំឲ្យធ្វើការវះកាត់ប្រភេទរក្សាឧបករណ៍ (limb-salvage/limb-sparing surgery) ដើម្បីឲ្យអ្នកជំងឺមានគុណភាពជីវិតល្អជាង គឺអាចរស់នៅដូចមនុស្សធម្មតា ដោយមិនបាត់បង់ដៃឬជើង
ដោយសារតែក្នុងករណីខ្លះ ការវះកាត់អាចត្រូវការកាត់បន្ថយឧបករណ៍របស់អ្នកជំងឺ ដែលនាំឲ្យបាត់បង់ឧបករណ៍ បង្កើតជាការពិការ ប៉ះពាល់ដល់គុណភាពជីវិត និងសមត្ថភាពក្នុងការរស់នៅ ហើយធ្វើឲ្យអ្នកជំងឺមានរូបរាងផ្លាស់ប្តូរដល់កម្រិតបាត់បង់ការជឿជាក់
ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន មានការប្រើឧបករណ៍ជំនួសឧបករណ៍ (endoprosthesis) ដែលជួយឲ្យអ្នកជំងឺកាត់បន្ថយការព្រួយបារម្ភដែលមិនចាំបាច់ត្រូវកាត់ឧបករណ៍ចេញ ជាពិសេសសម្រាប់អ្នកជំងឺកុមារ។ វិធីវះកាត់ដែលប្រើឧបករណ៍ជំនួសនេះ គ្រូពេទ្យនឹងកាត់ឆ្អឹង និងសាច់ដុំជុំវិញចេញ ដែលភាគច្រើនអាចវះកាត់យកកំណាត់ឬមហារីកចេញដោយមិនចាំបាច់កាត់ដៃឬជើងដែលជំងឺ។ បន្ទាប់មកគ្រូពេទ្យនឹងដាក់ដែកជំនួសប្រភេទពិសេសជំនួសឆ្អឹងដែលបានកាត់ចេញ។ ដែកជំនួសប្រភេទពិសេសនេះមានភាពរឹងមាំ និងធន់ទ្រាំ ជួយឲ្យអ្នកជំងឺត្រឡប់មករស់នៅដូចធម្មតា មានឧបករណ៍ពេញលេញ និងមានគុណភាពជីវិតល្អជាងការវះកាត់ដែលត្រូវបាត់បង់ឧបករណ៍
ទោះជាយ៉ាងណា អាចមានអ្នកជំងឺខ្លះដែលត្រូវការកាត់ដៃឬជើងចេញ ព្រោះកំណាត់មានទំហំធំ ឬមានការបំផ្លាញសរសៃឈាម និងសរសៃប្រសាទធំជិតខាង ដែលមិនអាចវះកាត់រក្សាដៃឬជើងបាន។ ដូច្នេះការជ្រើសរើសវិធីវះកាត់ណាមួយ គឺអាស្រ័យលើលក្ខណៈជំងឺដែលមានផងដែរ
