เมื่ออายุมากขึ้นจำอะไรก็ไม่ค่อยได้…ทำอะไรนิดหน่อยก็หลงลืม….โรคอัลไซเมอร์ (Alzheimer) เป็นโรคสมองเสื่อมชนิดหนึ่งซึ่งสารอะเซติลโคลีน (Acetylcholine) หรือสารที่เกี่ยวกับการจำ การเรียนรู้ กระบวนการเรียนรู้ต่างๆ นั้นลดลง จึงทำให้ผู้ป่วยเกิดการสูญเสียความทรงจำนั้นเอง
เพราะ “ยิ่งอายุมาก ก็ยิ่งเสี่ยง”
การเกิดของโรคอัลไซเมอร์นั้นเราแทบจะไม่สามารถควบคุมได้เลย และไม่ว่าใครก็สามารถป่วยได้ทั้งนั้น สำหรับผู้สูงอายุแล้วหากมีอายุ 65 – 69 ปีก็เริ่มมีโอกาสที่จะเป็น และยิ่งอายุ 80 ปีขึ้นไปก็ยิ่งเสี่ยง หากในครอบครัวใครที่เคยมีประวัติการป่วยแล้วล่ะก็ ก็ยิ่งเสี่ยงด้วยเหมือนกัน
อาการแสดงที่แขน : ผู้ป่วยจะมีอาการปวดหรือชา อ่อนแรง บริเวณแขน ข้อศอก หรือนิ้วมือ จนผู้ป่วยไม่สามารถใช้มือเซ็นชื่อเขียนหนังสือ เล่นดนตรี ติดกระดุม หรือทำงานละเอียดอ่อนได้เหมือนเดิม
อาการแสดงที่ขา : หากมีการกดทับของไขสันหลังผู้ป่วยจะไม่รู้สึกปวด แต่จะส่งผลต่อการเดินที่ผิดปกติ อย่างเช่น ขาตึงผิดปกติ เวลาเดินจะโคลงเคลงเหมือนล้มง่าย ก้าวสั้น…เดินตามคนอื่นไม่ทัน ลักษณะการเดินคล้ายหุ่นยนต์ หากปล่อยไว้นาน…จะส่งผลให้เกิดกล้ามเนื้อลีบจนไม่สามารถเดินได้ในที่สุด
สมองเสื่อมอัลไซเมอร์ รักษาหายขาดหรือไม่ ?
ถึงแม้ว่าโรคอัลไซเมอร์จะไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่สามารถรักษาให้อาการของผู้ป่วยดีขึ้น ปรับสมดุล สามารถช่วยเหลือตัวเองได้และมีคุณภาพชีวิตที่ดีมากยิ่งขึ้น ยาที่ใช้ในการรักษานั้นก็จะออกฤทธิ์ยับยั้งอะเซติลโคลีนเอสเทอเรส คือลดการย่อยสารอะเซติลโคลีน และรักษาระดับของอะเซติลโคลีนให้อยู่ในเกณฑ์ที่ปกติ ช่วยให้ผู้ป่วยกลับมาให้ชีวิตได้ตามปกติมากขึ้น
อัลไซเมอร์…รู้ตัวเร็ว รักษาไว ยิ่งได้ผลดีกว่า
หากญาติหรือผู้ป่วยรู้ตัวเร็วเท่าไรยิ่งดี เพราะการรักษาที่ได้ผลนั้นจะต้องร่วมมือกันระหว่าง แพทย์ ครอบครัวและคนไข้ เพื่อวางแผนปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตเพื่อชะลอความเสื่อมของสมองออกไป เมื่อเวลาผ่านไปภาวะสมองเสื่อมจะรุนแรงมากขึ้นและส่งผลกระทบต่อครอบครัวในทุกๆ ด้านได้นั้นเอง
สำหรับโรคอัลไซเมอร์นั้น “ครอบครัว” ถือว่าเป็นสิ่งสำคัญมากๆ สำหรับผู้ป่วย ครอบครัวจะต้องทำความเข้าใจกับโรคนี้ให้มากๆ และให้กำลังใจคนไข้ ไม่ตอกย้ำหรือซ้ำเติม เพราะจะส่งผลกระทบต่อจิตใจของคนไข้ ที่สำคัญคือต้องมองโลกในแง่บวก เพื่อไม่ให้เกิดความเครียดและผู้ป่วยก็จะมีความสุข
11 วิธีเช็ก…เรามีโอกาสเป็นอัลไซเมอร์หรือเปล่า ?
เช็กตัวเองให้พร้อม…หากตอบว่า “ใช่” เกิน 4 ข้อขึ้นไป…คุณอาจเสี่ยงเป็นโรคอัลไซเมอร์ได้
- ชอบถามคำถามเดิมซ้ำๆ
- หลงลืมบ่อยขึ้น มีปัญหายุ่งยากเรื่องความจำระยะสั้น
- ต้องมีคนคอยเตือนให้ทำกิจกรรมที่จำเป็น
- ลืมวันนัด ลืมโอกาสที่สำคัญของครอบครัว เช่น วันเกิด วันครบรอบแต่งงาน หรือวันหยุดพิเศษ
- ดูซึมลง เศร้าหมอง หรือร้องไห้บ่อยกว่าเดิม
- เริ่มมีเรื่องยุ่งยากในการคิดเลข คิดเงิน หรือลำบากมากขึ้นในการดูแลจัดการเรื่องเงินทอง
- ไม่สนใจกิจกรรมที่เคยชอบทำ เช่น งานอดิเรกที่เคยทำ กิจกรรมสังคมที่เคยไป
- เริ่มต้องมีคนคอยช่วยเหลือในกิจกรรมประจำวัน เช่น การรับประทานอาหาร
- หงุดหงิด อารมณ์เสียบ่อยขึ้น ช่างสงสัย เริ่มได้เห็น ได้ยิน เชื่อในสิ่งที่ไม่เป็นจริง
- เริ่มมีปัญหาเรื่องทิศทาง เช่น ถ้าเคยขับรถก็หลงทางบ่อย จำทางไม่ได้ ขับรถอันตราย ไม่ปลอดภัย หรือเลิกขับรถไปเลย
- มีความยุ่งยาก ลำบากในการหาคำพูดที่ต้องการจะพูด เรื่องชื่อคน สิ่งของไม่ถูก พูดไม่จบประโยค
