ไมเกรน เป็นโรคที่พบได้ประมาณ 1 ใน 5 ของผู้หญิง และ 1 ใน 15 ของผู้ชาย โดยลักษณะของอาการปวดหัวไมเกรนนั้น คือ ปวดหัวอย่างรุนแรง ปวดแบบตุบๆ บริเวณด้านหน้าหรือด้านข้างของศีรษะ ซึ่งคุณรู้หรือไม่ว่า อาการปวดหัวไมเกรนที่ดูว่าเป็นโรคทางสมองนั้น จริงๆ แล้วอาจมีสาเหตุมาจากความผิดปกติของหัวใจ อย่าง “โรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่ว” ได้เหมือนกัน เอ๊ะ! แล้วสองโรคนี้มาเกี่ยวข้องกันได้ยังไง? เราไปทำความเข้าใจ…เพื่อสังเกตตัวเองให้เป็นกันดีกว่า
ทำไมป่วยเป็นโรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่ว (PFO) …แต่กลับมีอาการไมเกรนได้นะ?
เนื่องจากว่า ในผู้ที่มี PFO (Patent Foramen Ovale) หรือโรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่วชนิดที่เกิดจาก foramen ovale ไม่ปิดนั้น อาจทำให้มีลิ่มเลือดจากหัวใจไหลย้อนขึ้นไปยังหลอดเลือดสมองและเกิดอุดตันได้ โดย รศ.นพ.สมบัติ มุ่งทวีพงษา แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้าน อายุรกรรมระบบประสาทและสมอง โรงพยาบาล พญาไท 2 ได้อธิบายว่า..ตามหลักกลไกของอาการปวดศีรษะไมเกรนนั้น จะเกิดจากการที่หลอดเลือดขยายตัวโดยธรรมชาติ ส่วนการปวดหัวไมเกรนในผู้ที่มีภาวะ PFO นั้น เกิดจากการที่มีลิ่มเลือดเข้าไปอุดตัน และเมื่อมีการอุดตันก็จะทำให้หลอดเลือดเกิดการขยายตัวนั่นเอง
ปวดหัวแบบไหน? ผิดปกติ…ควรรีบพบแพทย์
สำหรับอาการปวดหัวที่ไม่ว่าใครก็เป็นได้นั้น อาจทำให้หลายคนวิตกกังวลว่า..นี่เราจะป่วยเป็นโรคร้ายแรงอะไรหรือไม่? ซึ่ง รศ.นพ.สมบัติ มุ่งทวีพงษา แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้าน อายุรกรรมระบบประสาทและสมอง โรงพยาบาล พญาไท 2 ได้ให้คำแนะนำในการสังเกตตัวเองว่า… หากเป็นการปวดหัวเพียงอย่างเดียวคงไม่อันตรายอะไร แต่ถ้าปวดหัวร่วมกับมีอาการอื่นทางสมอง เช่น แขนขาอ่อนแรงครึ่งซีก ปากเบี้ยว มุมปากตก หรือพูดไม่ชัด ร่วมด้วย นั่นแสดงว่าอาการปวดศีรษะที่เกิดขึ้นอาจมีอันตรายซ่อนอยู่
ถ้าปิดรูรั่วผนังกั้นหัวใจห้องบน (PFO) แล้ว แบบนี้…อาการไมเกรนจะหายไปด้วยหรือไม่?
รศ.นพ.สมบัติ มุ่งทวีพงษา แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้าน อายุรกรรมระบบประสาทและสมอง โรงพยาบาล พญาไท 2 ได้อธิบายว่า… ก่อนอื่นเราต้องเข้าใจว่าคนไข้อายุน้อยอาจมีกลไกของไมเกรนที่เป็นการขยายตัวของหลอดเลือดโดยธรรมชาติซ่อนอยู่ในการปวดศีรษะแต่ละครั้ง เพราะฉะนั้น เราต้องมาแยกว่าอาการไมเกรนที่เกิดขึ้นนั้น เป็นการขยายของหลอดเลือดโดยกลไกธรรมชาติหรือมีสาเหตุมาจากลิ่มเลือดอุดตัน
แต่ก็มีการศึกษาหลายๆ case study พบว่า เมื่อมีการปิดรูรั่วนี้แล้วก็จะทำให้ไม่มีลิ่มเลือดหลุดขึ้นไปอุดตัน หลอดเลือดก็ไม่เกิดการขยายตัว การปิดรูรั่วนี้จึงสามารถลดอาการไมเกรนได้ และในปัจจุบันยังมีการศึกษาที่ชัดเจนว่า การปิดรูรั่วนี้ช่วยลดการกลับมาเป็นซ้ำของโรคหลอดเลือดสมองได้
เพราะในผู้ที่มีอาการปวดหัวไมเกรน…ไม่ได้แปลว่าจะมีภาวะ PFO ทุกคน และในผู้ที่มีภาวะ PFO ก็อาจจะไม่ได้แสดงอาการแค่ปวดหัวไมเกรนเพียงอย่างเดียว ดังนั้น เพื่อให้รักษาได้ถูกจุด การเข้าพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยหาต้นตอจึงเป็นสิ่งที่สำคัญ
รศ. นพ. สมบัติ มุ่งทวีพงษา
แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบประสาท
ศูนย์สมองและระบบประสาท โรงพยาบาลพญาไท 2
