ตรวจภายในไม่ใช่เรื่องน่าอาย…เพราะ “เนื้องอกมดลูก” เกิดขึ้นได้เสมอ!!
เพราะ “มดลูก” เป็นแหล่งกำเนิดฮอร์โมนไดเอสโตรเจน…ตัวการสำคัญที่ก่อให้เกิดเนื้องอกมดลูก! การดูแลเอาใจใส่และการเข้าพบแพทย์เพื่อตรวจภายในจึงถือว่าเป็นสิ่งสำคัญอย่างมาก ถึงเวลาแล้ว…ที่ผู้หญิงทุกคนควรเลิกอาย! ก่อนจะทำร้ายมดลูกของตัวเองโดยไม่รู้ตัว..
เนื้องอกมดลูก…มักเกิดกับผู้หญิงวัยทำงาน
เพราะการเกิดเนื้องอกมดลูกมีความสัมพันธ์กับระดับฮอร์โมนไดเอสโตรเจน ซึ่งมีมากในผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ หรือช่วงอายุ 20-50 ปี โดยระดับฮอร์โมนไดเอสโตรเจนที่เพิ่มมากขึ้นในช่วงนี้จะไปกระตุ้นให้กล้ามเนื้อมดลูกเจริญเติบโตมากขึ้นจนผิดปกตินั่นเอง
ชนิดของก้อนเนื้องอก
- เนื้องอกที่กล้ามเนื้อ (Intramural fibroid) เกิดจากเซลล์กล้ามเนื้อมดลูกเจริญเติบโตผิดที่ ทำให้เนื้องอกไปฝังตัวอยู่ภายในกล้ามเนื้อมดลูก
- เนื้องอกที่ผิวด้านนอกมดลูก (Subserosal fibroid) ก้อนเนื้องอกโตขึ้นและดันตัวออกมาที่ผิวด้านนอกของมดลูก
- เนื้องอกที่โพรงมดลูก (Submucosal fibroid) ก้อนเนื้องอกโตขึ้นและดันตัวเข้ามาอยู่ในโพรงมดลูก
- เนื้องอกมดลูกชนิดมีก้านยื่น (Intracavitary fibroid) โดยก้อนเนื้องอกอาจดันพ้นออกมาที่ผิวด้านนอกของมดลูกหรือดันกลับเข้ามาในโพรงมดลูก โดยก้อนเนื้องอกจะยึดติดกับมดลูกด้วยก้านเล็กๆ
รู้ก่อน…ด้วย 6 สัญญาณเตือน!!
- ประจำเดือนมามาก..และมานานผิดปกติ รวมไปถึงมีก้อนเลือด หรือปวดท้องประจำเดือนมากขึ้นกว่าเดิม
- ปัสสาวะถี่ เนื้องอกที่มีลักษณะใหญ่ อาจไปกดทับกระเพาะปัสสาวะ…ทำให้ปัสสาวะไม่ออกหรือออกบ่อยครั้งเกินไป
- ปวดและเจ็บขณะมีเพศสัมพันธ์ อาจเกิดจากก้อนเนื้องอกโตและยื่นเข้าไปในช่องคลอดหรือบริเวณปากมดลูก
- ท้องผูก เนื้องอกอาจเข้าไปกดทับลำไส้ตรงและโตขึ้นเรื่อยๆ จนเบียดหรือกดทับอวัยวะช่องท้องด้านหลังได้
- ท้องอืดเฟ้อ ก้อนเนื้องอกที่มีขนาดใหญ่จะทำให้อึดอัด แน่นท้อง ท้องบวม ท้องโต บริเวณท้องน้อยหรืออุ้งเชิงกราน
- การมีบุตรยาก แท้งง่าย เนื้องอกที่โตเข้าไปในโพรงมดลูกอาจเกิดการอุดตันบริเวณท่อนำไข่และขัดขวางการฝั่งตัวอ่อน
เนื้องอกมดลูกรักษาได้ โดยการ…
- ทานยาลดปวด ในกรณีที่เนื้องอกมีขนาดเล็กประมาณผลมะนาวหรือผลส้ม หรือในผู้ป่วยอายุมากที่เสี่ยงต่อการรักษาด้วยวิธีอื่นๆ แพทย์จะทำการจ่ายยาให้รับประทาน
- ผ่าตัด โดยการผ่าตัดนี้แบ่งออกเป็น 3 แบบ คือ…
-
- ผ่าตัดเปิดหน้าท้อง เป็นการผ่าตัดกรีดแผลที่หน้าท้องยาวประมาณ 6-8 นิ้ว อาจจะตัดเอาเฉพาะก้อนเนื้องอกออก หรืออาจจะตัดมดลูกออก ขึ้นอยู่กับความผิดปกติของร่างกายและระดับความรุนแรง
- ผ่าตัดผ่านกล้อง ผ่าตัดโดยการเจาะช่องท้องเป็นแผลเล็กๆ ขนาด 0.5 – 1 เซนติเมตร จำนวน 3-4 แผล เพื่อใส่เครื่องมือผ่าตัดและกล้องส่องช่องท้อง (Laparoscope) ซึ่งตัดเชื่อมกับเครื่องรับสัญญาณที่แสดงผลจอภาพ ทำให้แพทย์มองเห็นอวัยวะภายในช่องท้อง อุ้งเชิงกราน และควบคุมการผ่าตัดภายนอกช่องท้องได้
- การผ่าตัดทางช่องคลอด วิธีนี้จะไม่มีแผลที่หน้าท้อง เจ็บน้อยกว่า ฟื้นตัวได้เร็วกว่า แต่หากเนื้องอกมีขนาดใหญ่ มีพังผืดในอุ้งเชิงกราน และช่องคลอดแคบ การผ่าตัดจะทำได้ยากขึ้น
พล. ร.ต. นพ. โซ่สกุล บุณยะวิโรจ
แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านมะเร็งนรีเวช
ศูนย์สุขภาพหญิง โรงพยาบาลพญาไท 1
