“มะเร็ง” ยังคงเป็นโรคร้ายที่ทุกคนรู้สึกหวาดกลัว ด้วยความรุนแรงของโรคที่มักแสดงอาการเมื่ออยู่ในระยะที่ลุกลามไปมากแล้ว วงการแพทย์เองก็ได้มีการพัฒนาเทคโนโลยีและรูปแบบการรักษาโรคมะเร็ง เพื่อให้เท่าทันอันตรายที่คาดว่าจะเกิดกับผู้ป่วยให้มากที่สุด เรียกได้ว่าเป็นความคาดหวังใหม่ของการรักษาโรคมะเร็ง หากได้นำรูปแบบและเทคโนโลยีที่ทันสมัยเหล่านั้นมาใช้กับผู้ป่วยอย่างเต็มรูปแบบ
2 วิธีรักษา ความหวังใหม่แห่งการรักษามะเร็ง
กระบวนการรักษามะเร็งในปัจจุบันได้ถูกพัฒนาให้มีประสิทธิภาพ ลดผลข้างเคียงและเพิ่มประสิทธิภาพในการรักษาไปพร้อมกัน ซึ่งการรักษามะเร็งในปัจจุบันที่จัดได้ว่าเป็นความหวังใหม่แห่งการรักษา สามารถแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ๆ ดังนี้
- การรักษามะเร็งด้วยการบูรณาการเทคโนโลยีการรักษา (Integrative Treatment of Cancer)
ความก้าวหน้าทางการแพทย์ ตลอดจนความเชี่ยวชาญในการรักษามะเร็งสาขาต่างๆ ที่เกิดขึ้นมากมาย โดยเฉพาะความเชี่ยวชาญในด้านเวชพันธุศาสตร์ที่ทำให้วงการแพทย์ได้รับรู้ถึงความสัมพันธ์ระหว่างยีนส์ พันธุกรรม และภูมิคุ้มกันวิทยา จนนำไปสู่การผลิตยารักษามะเร็งที่เฉพาะเจาะจง (Targeted Cancer Therapy) ที่ได้ผลในการยับยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็งโดยตรง โดยไม่ทำลายเซลล์ปกติ อย่างเช่นการทำเคมีบำบัดเหมือนที่ผ่านมา ซึ่งเทคโนโลยีในการรักษาโรคมะเร็งที่สำคัญในปัจจุบัน อาจแบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม ดังนี้
- กลุ่มการรักษาเสริม
- การฟื้นฟูสภาพในผู้ป่วยเคมีบำบัด
- การรักษาโดยธรรมชาติบำบัด
- การใช้โภชนบำบัดและการส่งเสริมภาวะโภชนาการ
- กลุ่มการรักษาทางมะเร็งวิทยาโดยเฉพาะ
- ศัลยกรรมโรคมะเร็ง
- การใช้เคมีบำบัด
- การใช้รังสีรักษาและรังสีวินิจฉัยที่ทันสมัย
- การใช้ยารักษาโรคมะเร็งที่เฉพาะเจาะจง (Targeted Therapy)
- การรักษาด้วยวิธีภูมิคุ้มกันวิทยาและการรักษาทางชีวภาพ (วัคซีนโรคมะเร็ง/การใช้ฮอร์โมน)
- กลุ่มการรักษาเพื่อการประคับประคอง
- การสนับสนุนทางจิตใจ
- การสร้างความสัมพันธ์กับผู้ป่วย เพื่อสนับสนุนทั้งทางกายและใจ
- การจัดการความเจ็บปวด
- การให้คำปรึกษาแก่ครอบครัว โดยเฉพาะการทำความเข้าใจเกี่ยวกับมะเร็งจากพันธุกรรม
- การวางแผนเฉพาะตัวในการรักษามะเร็งโดยคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญในสาขาต่างๆ ของโรคมะเร็ง (Mutidisciplinary Team หรือ MDT Cancer)
ตามที่ได้กล่าวไว้ในตอนต้นแล้วว่าเทคโนโลยีด้านการรักษามะเร็งในปัจจุบันมีความก้าวหน้าไปมาก จนเกินกว่าที่จะรักษาโรคด้วยแพทย์ผู้ชำนาญการเพียงท่านเดียว อีกทั้งประสิทธิภาพในการรักษาอาจลดลงได้ หากผู้ป่วยได้รับการรักษาในระยะเวลาที่ไม่เหมาะสม ซึ่งเป็นข้อจำกัดที่ผู้ป่วยย่อมมีแตกต่างกันไป
ทีมสหสาขาเพื่อการรักษามะเร็งแบบบูรณาการ หรือ MDT Cancer เป็นการบูรณาการการรักษามะเร็งแบบเจาะจง อย่างเหมาะสมสำหรับผู้ป่วยโรคมะเร็งเฉพาะบุคคล นับเป็นกระบวนการรักษามะเร็งที่มีประสิทธิภาพ เพราะต้องผ่านการพิจารณาและอภิปรายถึงผลดีผลเสีย คุณภาพชีวิตและผลลัพธ์หลังการรักษา ตลอดจนความคาดหวังของผู้ป่วย โดยทีมผู้เชี่ยวชาญในสาขาต่างๆ ของมะเร็งวิทยา ซึ่งประกอบด้วย
- ศัลยแพทย์โรคมะเร็ง
- นรีแพทย์โรคมะเร็ง
- อายุรแพทย์โรคมะเร็ง
- พยาธิแพทย์
- แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านรังสีวินิจฉัย
- แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านรังสีรักษา
- แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชพันธุศาสตร์
- พยาบาลผู้เชี่ยวชาญโรคมะเร็ง
- ฯลฯ
-
เพื่อร่วมกันกำหนดแนวทางการรักษาที่เหมาะสมในเวลาที่ถูกต้อง เป็นแผนเฉพาะตัวสำหรับรักษาผู้ป่วยเฉพาะบุคคล ซึ่งมีรายละเอียดในเรื่องของเทคโนโลยีที่ใช้รักษา ตลอดจนลำดับของกระบวนการที่แตกต่างกันไปในผู้ป่วยแต่ละคน แม้ผู้ป่วยจะมาด้วยโรคมะเร็งชนิดเดียวกัน ระยะของโรคที่เท่ากัน แต่สภาวะทางพันธุกรรม ความคาดหวัง ตลอดจนรายละเอียดอื่นๆ ยังแตกต่างกัน จึงทำให้แผนการรักษาย่อมมีความแตกต่างกันไป
จะเห็นว่าการลำดับวิธีรักษามะเร็งที่มีประสิทธิภาพภายใต้ระยะเวลาที่ถูกต้อง เป็นตัวแปรสำคัญที่สามารถเปลี่ยนแปลงผลลัพธ์ ตลอดจนส่งเสริมความคาดหวังของผู้ป่วยได้เป็นอย่างดี การวางแผนเฉพาะตัวในการรักษามะเร็ง โดยคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญในสาขาต่างๆ ของโรคมะเร็ง (MDT Cancer) จึงถือได้ว่าเป็นความคาดหวังใหม่ของการรักษาโรคมะเร็ง ทั้งยังเป็นที่ยอมรับอย่างกว้างขวางในศูนย์การรักษาโรคมะเร็งขนาดใหญ่ในประเทศแถบยุโรปและอเมริกาในปัจจุบัน
