ดวงตาเป็นอวัยวะที่มีโครงสร้างซับซ้อน ที่ด้านหลังของดวงตามีบริเวณที่สำคัญเรียกว่าจุดภาพชัด หรือ Macular ซึ่งเป็นบริเวณจอตาที่ทำให้คนเรามองเห็นได้คมชัดที่สุดในศูนย์กลางการมองเห็น
จุดภาพชัดทำงานบกพร่องจากโรคเบาหวาน
โรคที่ทำให้จุดภาพชัดทำงานบกพร่องมีอยู่หลายโรค เช่น โรคจุดภาพชัดบวมจากเบาหวาน (Diabetic Macular Edema – DME) ซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อนอย่างหนึ่งของผู้ป่วยเบาหวานที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ดีพอ โดยภาวะเบาหวานขึ้นจอตา (Diabetic Retinopathy) และโรคจุดรับภาพชัดบวมจากเบาหวาน (Diabetic Macular Edema) เป็นอาการแทรกซ้อนที่เกิดกับหลอดเลือดขนาดเล็กในดวงตา โดยจะมีการรั่วของหลอดเลือดและสารน้ำต่างๆ ออกจากจอประสาทตา โดยอาจมีการงอกของหลอดเลือดใหม่ที่เปราะบางและมีการรั่วอยู่ภายใต้จุดภาพชัดที่จอประสาทตา ทำให้เกิดการทำลายจุดศูนย์กลางของการมองเห็น
อาการของผู้ป่วยโรคจุดภาพชัดบวมจากเบาหวาน Symptomos of DME
ผู้ป่วยอาจตามัวลง เห็นจุดดำบริเวณกลางภาพ มีการรับรู้สีบกพร่อง ภาวะการมองเห็นผิดปกติจนอาจส่งผลต่อความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวัน เช่น การอ่านหนังสือ การจับจ่ายซื้อของ และการขับรถ
ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดจุดภาพชัดบวมจากเบาหวาน หรือ DME
ปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่ทำให้เกิดจุดภาพชัดบวมจากเบาหวาน (Risk Factors of DME) คือโรคเบาหวานทั้งชนิดที่ 1 และชนิดที่ 2 รวมถึงระยะเวลาที่เป็นโรคเบาหวาน และอายุที่เริ่มเป็นโรคเบาหวาน ก็ล้วนเป็นปัจจัยที่เกี่ยวข้องทั้งสิ้น ซึ่งนอกจากโรคเบาหวานแล้วยังมีปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ที่ทำให้เกิดโรคจุดภาพชัดบวมได้ เช่น
- การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ไม่ดี
- ความดันโลหิตสูง
- ไขมันในเลือดสูง
- โปรตีนรั่วในปัสสาวะ
- ปัจจัยอื่นๆ เช่น การสูบบุหรี่
แนวทางการรักษาโรคจุดภาพชัดบวมจากเบาหวาน (Treatment options of DME)
การรักษาโรคจุดภาพชัดบวมจากเบาหวานจะขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรค และดุลพินิจของจักษุแพทย์ ซึ่งวิธีการรักษาสามารถทำได้ เช่น
- การยิงเลเซอร์เพื่อปิดเส้นเลือดที่รั่วซึม
- การฉีดยาเข้าวุ้นตา (ANTI VEGF) ได้แก่ยากลุ่ม ANTI VEGF หรือยากลุ่มCORTICOSTEROID
- การผ่าตัด ซึ่งมักใช้ในกรณีที่โรคไม่ตอบสนองต่อการรักษาด้วย 2 วิธีแรก
ผู้ป่วยโรคเบาหวานสามารถดูแลตัวเองเพื่อหลีกเลี่ยงและลดความเสี่ยงของโรคจุดภาพชัดบวมจากโรคเบาหวานได้ง่ายๆ โดยเมื่อทราบว่าเป็นโรคเบาหวานควรตรวจสุขภาพตาทันที โดยเฉพาะหากมีปัญหาเบาหวานขึ้นจอตา ควรเข้ารับการตรวจตาตามที่แพทย์นัดหมายอย่างสม่ำเสมอ ทั้งนี้ยังควรควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ความดันโลหิต และไขมันในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ อันเป็นการช่วยชะลอและลดความรุนแรงของโรคลงได้ นอกจากนี้ผู้ป่วยควรออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอและงดสูบบุหรี่ด้วย
