Probiotics คือ จุลินทรีย์ตัวดีที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ส่งผลให้การนอนหลับดีขึ้น การเผาผลาญของร่างกายดีขึ้น จุลินทรีย์ที่ดีมีอยู่ในอาหารจำพวก โยเกิร์ต กิมจิ นัตโตะ เป็นต้น
Prebiotics คือ อาหารของจุลินทรีย์ตัวดี พบได้ในผักใบเขียว พบได้ในไฟเบอร์ในผักและผลไม้ต่าง ๆ หัวหอม กระเทียม ถั่วเหลือง ถั่วแดง
ดังนั้น การรับประทานผักเยอะ ๆ จะเป็นอาหารที่ดีของจุลินทรีย์ตัวดีนั่นเอง
แรกเริ่มเมื่อเรายังเป็นทารกในครรภ์มารดา เราจะไม่มีจุลินทรีย์ใด ๆ ในร่างกายเลย แต่หลังจากเราคลอดมาได้ 2 ชั่วโมง จุลินทรีย์จะเพิ่มจากศูนย์เป็น 10,000 ล้านตัว จากอากาศที่เราสูดดม สิ่งแวดล้อมรอบข้าง แม้แต่น้ำนมของมารดา ซึ่งมีจุลินทรีย์ตัวดีที่ทำให้ภูมิคุ้มกันแข็งแรง การคลอดโดยธรรมชาติทารกจะได้รับบิฟิโดแบคทีเรียม (Bifidobacterium) จากมารดาซึ่งเป็นจุลินทรีย์ดีช่วยเพิ่มภูมิต้านทาน ลดความเสี่ยงอาการภูมิแพ้ ผื่นคัน ทารกที่คลอดตามธรรมชาติ จะได้รับจุลินทรีย์ตัวดีมากกว่า ทารกที่คลอดแบบผ่าตัด และเมื่ออายุครบหนึ่งสัปดาห์ จะมีจุลินทรีย์ 100 ล้านล้านตัว ซึ่งเทียบเท่ากับผู้ใหญ่ในปัจจุบัน
เราจะรักษาจุลินทรีย์ไว้ได้ถึง 100 ล้านล้านตัว หรือไม่ ? ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมของเรา บางคนออกกำลังกายน้อยจะมีจุลินทรีย์ดีที่ช่วยเผาผลาญไขมันที่มีชื่อ “Akkermansia muciniphila” น้อย ก็จะยิ่งทำให้อ้วนง่าย ลดน้ำหนักยาก หรือในกลุ่มอาหารที่เพิ่มความเสี่ยงของการอักเสบ อาทิ กลุ่มอาหารแปรรูปต่าง ๆ ก็จะทำให้จุลินทรีย์ที่ดีลดลง
จุลินทรีย์ตัวดีในร่างกายมีประโยชน์มหาศาล
เราควรเติมวันละ 10,000 ล้านตัว ซึ่งมีนัตโตะหรือถั่วเน่าญี่ปุ่น 1 ถ้วย จะได้รับจุลินทรีย์ดี 10,000 ล้านตัวพอดี สำหรับโยเกิร์ต ถ้าเป็นโยเกิร์ตสดที่ยังไม่ผ่านกระบวนการทางอุตสาหกรรม Fresh yoghurt 1 ถ้วย จะมีจุลินทรีย์ดี 10,000 ล้านตัวได้ การเลือกรับประทานโยเกิร์ตให้พลิกดูฉลากข้างกล่อง เลือกที่มีจุลินทรีย์หลายสายพันธุ์ที่ดีสุดและควรสลับยี่ห้อ เพื่อที่จะได้รับความหลากหลายของ Probiotics
นอกจากนี้เราควรได้รับ Prebiotics ที่เพียงพอเข้าไปเป็นอาหารให้กับจุลินทรีย์ตัวดี หาได้จากไฟเบอร์ในผักและผลไม้ต่าง ๆ ร่วมกับการออกกำลังกาย ไม่นอนดึก งดแอลกอฮอล์ งดบุหรี่ และบุหรี่ไฟฟ้า เราจะได้จุลินทรีย์ตัวดีเข้าร่างกายโดยอัตโนมัติ
หากคุณเป็นคนที่ใช้ชีวิตหนักหน่วงดื่มหนัก สูบบุหรี่จัด อาจต้องเพิ่มจุลินทรีย์ตัวดี ด้วยวิธีอื่นทดแทน ควรเลือกกินอาหารที่ให้จุลินทรีย์ตัวดีมากขึ้น ออกกำลังกายกลางวันทดแทน นอนเร็วขึ้น จุลินทรีย์ตัวดียังสามารถกลับมาได้
เทคนิคในการดูคุณภาพจุลินทรีย์ตัวดีในลำไส้ของเรา สามารถสังเกตจากอุจจาระของคุณได้ง่าย ๆ อุจจาระที่ดี คือ อุจจาระที่ออกมาในลักษณะทรงกล้วยหอม สีทอง น้ำหนักประมาณ 300 กรัม มีความนิ่มระดับกลาง ในขณะที่อุจจาระหล่นลงในน้ำ น้ำต้องไม่กระเซ็น และอยู่ในลักษณะกึ่งจมกึ่งลอย ถ้าอุจจาระ ของคุณเป็นเช่นนี้หมายความว่า ร่างกายของคุณมีสุขภาพ และสุขภาพลำไส้ที่ดี
ปัจจุบันเราสามารถเติมจุลินทรีย์ตัวดีเข้าร่างกายทางลัดในรูปแบบของวิตามินได้โดยโปรแกรม Probiotics เฉพาะบุคคล Personalized Probiotic โปรแกรมตรวจสอบให้รู้ว่าร่างกายต้องการจุลินทรีย์ ตัวใดบ้างจำนวนเท่าไหร่ ด้วยการนำอุจจาระไปตรวจดูว่ามีหรือขาดตัวไหนบ้าง ซึ่งเราจะเติมจุลินทรีย์ตัวดี ในรูปแบบผงบรรจุซอง หรือแบบเม็ดที่วิเคราะห์ จากปริมาณจุลินทรีย์ที่คุณควรได้รับในแต่ละบุคคล
ผู้ที่ควรได้รับการปรับ Probiotics ในร่างกายให้สมดุลมี 2 กลุ่ม ดังนี้
1. ผู้ที่มีจุลินทรีย์หรือ Probiotics สมดุลดีอยู่แล้ว สุขภาพดี ไม่มีอาการผิดปกติ แต่อยากให้สมดุลลำไส้ดี มีสุขภาพยืนยาว
2. ผู้ที่มีอาการ เช่น ผู้ที่มีโรคกระเพาะอาหาร ลำไส้แปรปรวน ทานอะไรก็รู้สึกแน่นมีแก๊ส เป็น ๆ หาย ๆ นอนก็ไม่หลับ ลดน้ำหนักยาก ท้องผูกเป็นประจำ ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง สิวเรื้อรัง เป็นมานานไม่หายสักที ต้องปรับสมดุลจุลินทรีย์ในลำไส้
พญ. กอบกุลยา จึงประเสริฐศรี
ผู้อำนวยการศูนย์พรีเมียร์ไลฟ์เซ็นเตอร์
ศูนย์พรีเมียร์ไลฟ์เซ็นเตอร์ โรงพยาบาลพญาไท 2
