การเก็บชิ้นเนื้อไต (Kidney Biopsy) เป็นวิธีการผ่าตัดเล็กโดยใช้เข็มขนาดเล็กมากเก็บชิ้นเนื้อไต เพื่อช่วยการวินิจฉัยและรักษาข้อบ่งชี้ เช่น โรคไตอักเสบ ซึ่งมาด้วยอาการ บวม ปัสสาวะมีเลือด และมีไตวายหรือมีโปรตีนรั่วในปัสสาวะร่วมด้วย หรือไตวายโดยไม่มีสาเหตุอื่นที่อธิบายได้ โดยวิธีการทำ คือ การฉีดยาและทำอัลตราซาวด์ไปพร้อม ๆ กับการเก็บชิ้นเนื้อไต
ขนาดชิ้นเนื้อที่ได้จะเล็กมาก โดยทั่วไป กว้างไม่เกิน 2 มิลลิเมตร และยาวประมาณ 1 เซนติเมตร หลังจากนั้น แพทย์จะนำชิ้นเนื้อไปตรวจทางพยาธิวิทยา ย้อมสี และบอกสาเหตุของโรคไตได้
ข้อบ่งชี้ในการเก็บชิ้นเนื้อไต
- ตรวจหาสาเหตุของภาวะโปรตีนหรือเลือดรั่วในปัสสาวะ
- วินิจฉัยโรคไตเรื้อรังที่ไม่ทราบสาเหตุ
- ประเมินภาวะไตอักเสบ หรือภาวะไตวายเฉียบพลันที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษา
- ตรวจติดตามผลของการปลูกถ่ายไต
ข้อห้ามในการเก็บชิ้นเนื้อไต ได้แก่
- มีผิวหนังหรือเนื้อเยื่อติดเชื้อบริเวณที่จะใส่เข็มเก็บชิ้นเนื้อ
- มีการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะ
- ผู้ป่วยที่ไม่ให้ความร่วมมือ
- ลักษณะทางกายภาพของไตที่ผิดปกติ เช่น horseshoe kidney, kidney cyst, hydronephrosis ต้องปรึกษาแพทย์ก่อนทุกครั้ง
การเตรียมตัวก่อนการเก็บชิ้นเนื้อไต (Kidney Biopsy) เป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อน และเพิ่มความปลอดภัยในการตรวจอย่างสูงสุด โดยทั่วไปแล้ว ผู้ป่วยควรเตรียมตัวตามคำแนะนำของแพทย์ ดังนี้
- คุมความดันให้ได้น้อยกว่า 140/80 mmHg
- หยุดยาต้านเกล็ดเลือดอย่างน้อย 7 วัน (aspirin) หยุดยาละลายลิ่มเลือด (warfarin) 3 วัน หากไม่มีข้อห้าม
- ตรวจเลือดดูเกล็ดเลือดและการแข็งตัวของเลือด
ภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นได้
- เลือดซึมบริเวณไต อาจเกิดจากเส้นเลือดฝอยบริเวณไตฉีกขาดขณะเจาะ บางรายอาจมีอาการปวดเอว ความดันโลหิตลด หรือซีด
- ปัสสาวะเป็นเลือดชั่วคราว (Hematuria) พบได้บ่อยที่สุดในช่วง 1–2 วันแรกหลังการตรวจ ส่วนใหญ่เป็นเลือดปริมาณน้อยและหายไปได้เอง
- ปวดบริเวณที่เจาะชิ้นเนื้อ มักเป็นอาการชั่วคราว สามารถบรรเทาได้ด้วยยาแก้ปวด
การเก็บชิ้นเนื้อไต (Kidney Biopsy) เป็นหนึ่งในวิธีที่ช่วยให้แพทย์สามารถวินิจฉัยโรคไตได้อย่างแม่นยำมากขึ้น หากแพทย์แนะนำให้ตรวจด้วยวิธีนี้ นั่นแสดงว่าเป็นขั้นตอนที่จำเป็นและมีประโยชน์ต่อแผนการรักษาในระยะยาว
พญ. เมธินี สุทธิไวยกิจ แนะนำว่า ก่อนเข้ารับการเก็บชิ้นเนื้อไต ควรทำความเข้าใจหลักการ ขั้นตอน ข้อควรระวัง และการเตรียมตัวให้พร้อม เพื่อความปลอดภัย และลดความกังวลของคนไข้
หากมีข้อสงสัยหรืออยากพูดคุยเพิ่มเติมเกี่ยวกับการตรวจนี้ สามารถเข้ารับคำปรึกษาจากแพทย์เฉพาะทางด้านโรคไตได้ที่ โรงพยาบาลพญาไท 2 เราพร้อมดูแลคุณอย่างใส่ใจในทุกขั้นตอน เพื่อสุขภาพไตที่แข็งแรง และปลอดภัย
พญ. เมธินี สุทธิไวยกิจ
แพทย์เฉพาะทางด้านโรคไต
ศูนย์ไตเทียม โรงพยาบาลพญาไท 2
