รู้จักภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน

หลายคนอาจจะคุ้นเคยหรือมักได้ยินว่า ‘โรคกระดูกพรุนเป็นโรคของผู้สูงอายุ’ แต่อาจนึกไม่ถึงว่า โรคกระดูกพรุนเป็นจุดเริ่มต้นของโรคอื่นๆ ได้อีกหลายโรค โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่เคยลื่นล้ม หกล้ม ก็อาจส่งผลให้เกิดภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน (Osteoporotic Vertebral Fracture) ที่เป็นอยู่ได้ ทั้งยังอาจเกิดจากการใช้อิริยาบถที่ไม่ถูกต้อง รวมไปถึงการเกิดอุบัติเหตุ ก็อาจส่งผลให้เกิดภาะวะกระดูกสันหลังแตกยุบได้เช่นกัน 

ใครบ้างที่เสี่ยงภาวะกระดูกสันหลังยุบหรือแตก?

ภาวะกระดูกสันหลังยุบหรือแตก มักเกิดกับผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป เนื่องจากผู้สูงอายุโดยมากจะเป็นโรคกระดูกพรุน ซึ่งคือปัจจัยเสี่ยงสำคัญในการเกิดกระดูกแตกหรือกระดูกยุบเมื่อล้ม หรือได้รับอุบัติเหตุที่กระทบต่อกระดูกสันหลัง

ทั้งนี้ ไม่ใช่แค่ผู้สูงอายุเท่านั้นที่เสี่ยงต่อการเกิดภาวะกระดูกสันหลังยุบ เพราะในคนอายุน้อยที่กระดูกสันหลังยังแข็งแรงดี หากได้รับอุบัติเหตุที่กระทบต่อกระดูกสันหลังอย่างรุนแรง ก็อาจทำให้กระดูกหัก แตก หรือยุบได้เช่นกัน

อาการของกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน

ภาวะกระดูกสันหลังยุบหรือแตก มักเกิดขึ้นบริเวณรอยต่อกระดูกสันหลังส่วนอกล่าง และเอวส่วนบน ทำให้มีอาการปวดหลังส่วนบั้นเอว เบื้องต้นอาจวินิจฉัยได้ยาก ผู้ป่วยอาจทานยาเพื่อบรรเทาและเฝ้าติดตามอาการสักระยะหนึ่งก่อน หากอาการไม่ดีขึ้นก็จำเป็นต้องตรวจเพิ่มเติม เพราะการไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้อง อาจก่อให้เกิดโรคแทรกซ้อนและรักษาได้ยากขึ้น โดยหากมีอาการปวดดังนี้ ควรรีบไปพบแพทย์

• ปวดหลังจนใช้ชีวิตตามปกติไม่ได้
• เปลี่ยนอิริยาบถหรือเปลี่ยนท่าทางแล้วปวดมาก
• ในกรณีที่มีอาการกดทับเส้นประสาทร่วมด้วย อาจปวดร้าวลงขา ลงแขน มีอาการชา และอ่อนแรง

การวินิจฉัยภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน

ปัจจุบันมีเทคโนโลยีที่ช่วยวินิจฉัยภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน นั่นคือ เครื่อง Magnetic Resonance Imaging (MRI) ที่สามารถตรวจอวัยวะภายในด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้จะมีความแม่นยำสูง เพราะให้ภาพที่มีรายละเอียดและคมชัด แพทย์จะประเมินความรุนแรงของโรคโดยพิจารณาว่ากระดูกยุบไปเท่าไหร่ บริเวณที่ยุบหรือแตกใกล้กระดูกไขสันหลัง และมีการกดทับเส้นประสาทด้วยหรือไม่ เพื่อวางแผนการรักษาอย่างเหมาะสม 

การรักษาภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน

การรักษาภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน จะรักษาโดยคำนึงถึงความรุนแรงของการปวด และผลการวินิจฉัยจากภาพสแกน MRI ในกรณีที่อาการปวดไม่รุนแรง สามารถรักษาด้วยการกินยา การทำกายภาพบำบัด และใส่อุปกรณ์พยุงร่างกาย ทั้งนี้ผู้ป่วยต้องดูแลตัวเองร่วมด้วย โดยไม่ขยับร่างกายมากเกินไป ไม่ยกของหนัก เพื่อให้ร่างกายฟื้นฟูได้เร็วที่สุด

นวัตกรรมการรักษาภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุน
ด้วยการฉีดซีเมนต์เพื่อยึดกระดูกสันหลัง

ผู้ที่มีภาวะกระดุกพรุนและกระดูกทรุด หรือได้รับอุบัติเหตุจนทำให้กระดูกสันหลังยุบ แต่ไม่มีภาวะเส้นประสาทหรือไขสันหลังถูกกดเบียด หากแพทย์วินิจฉัยแล้วว่ากระดูกไม่สามารถเชื่อมติดได้เอง แพทย์อาจเลือกรักษาภาวะกระดูกสันหลังยุบจากโรคกระดูกพรุนด้วยการฉีดซีเมนต์เพื่อยึดกระดูกสันหลัง ซึ่งสามารถสมานกระดูกสันหลังที่มีภาวะยุบตัวหรือแตกได้ การรักษาด้วยวิธีนี้ ซีเมนต์จะแข็งตัวและช่วยพยุงกระดูกสันหลังไว้ จึงเห็นผลเร็วและใช้เวลาพักฟื้นไม่นาน

สำหรับผู้ที่ยังไม่มีอาการดังกล่าว สามารถป้องกันโรคกระดูกพรุนได้ด้วยการทานอาหารที่มีแคลเซียมสูงเป็นประจำ รวมถึงหมั่นออกกำลังกายเพื่อให้กระดูกแข็งแรงขึ้น เช่น การวิ่งเบาๆ เดินเร็ว หรือออกกำลังกายในน้ำเพื่อให้มีแรงต้าน เป็นต้น